Moet u bij sneeuw en ijzel tóch naar het werk?

Bij hevige sneeuwval en gladheid laait elk jaar dezelfde discussie op:

Moet ik koste wat kost op mijn werk verschijnen, ook als dat gevaarlijk is?

Recent in de media:

“Mijn baas zei dat ik maar moest komen lopen.”

Maar mag een werkgever dat eigenlijk wel eisen?

Het korte antwoord: nee, niet altijd. Het langere antwoord leest u hieronder.

1. Hoofdregel: woon-werkverkeer is eigen verantwoordelijkheid

In het Nederlandse arbeidsrecht geldt als uitgangspunt:

➡️ De werknemer is zelf verantwoordelijk om op het werk te verschijnen.

Problemen onderweg – sneeuw, files, uitgevallen treinen – komen in principe voor rekening van de werknemer.

Dit betekent dat een werkgever mag verwachten dat u moeite doet om te komen.

Maar: dit is geen absolute regel.

2. Goed werkgeverschap begrenst die eis

Volgens artikel 7:611 BW moet een werkgever zich gedragen als goed werkgever.

Dat betekent:

✔ redelijkheid

✔ oog voor veiligheid

✔ maatwerk

✔ geen onnodige druk

Bij extreme weersomstandigheden verandert de juridische beoordeling.

Een werkgever mag dan niet zonder meer zeggen:

“Zoek het maar uit, kom maar lopend.”

Zeker niet wanneer:

• sprake is van code rood/oranje
• wegen objectief gevaarlijk zijn
• de werknemer ver weg woont
• thuiswerken mogelijk is
• alternatieven bestaan (later beginnen, dienst ruilen, verlof)

In zulke gevallen kan een onbuigzame houding juridisch verwijtbaar zijn.

3. Zorgplicht werkgever

De werkgever heeft een wettelijke zorgplicht voor de veiligheid van werknemers.

Die ziet vooral op de werkplek, maar:

➡️ Als een werkgever bewust druk uitoefent om onder gevaarlijke omstandigheden te reizen,

➡️ zonder alternatieven te bieden,

➡️ kan dat in strijd zijn met die zorgplicht.

Met name in sectoren als:

• zorg
• beveiliging
• ploegendiensten

moet de werkgever extra zorgvuldig handelen, bijvoorbeeld door:

✔ vervoer te regelen

✔ hotels in de buurt

✔ aangepaste roosters

4. Krijg ik loon als ik niet kan komen?

Dat hangt af van de situatie.

Loon blijft doorlopen als:

• u redelijkerwijs niet veilig kunt reizen
• u aantoonbaar moeite heeft gedaan
• u uw werkgever tijdig informeert

Loon mag worden ingehouden als:

• u wel veilig had kunnen komen
• maar dat zonder goede reden nalaat

Ook hier geldt: redelijkheid staat centraal.

5. Sector maakt verschil

De beoordeling verschilt per type werk:

Sector

Juridische verwachting

Zorg

Hoge opkomstplicht, maar werkgever moet ondersteunen

Kantoor

Thuiswerken ligt voor de hand

Productie

Maatwerk: diensten ruilen, later starten

Retail

Geen blind opkomstbevel bij gevaar

6. Wat als mijn werkgever onredelijk blijft?

U kunt:

- In gesprek gaan en alternatieven voorstellen

- De omstandigheden vastleggen (weerbericht, codes)

- Juridisch advies inwinnen

- Schriftelijk bezwaar maken

Blijft de werkgever onredelijk? Dan kan dat juridisch worden aangemerkt als:

• schending goed werkgeverschap
• onzorgvuldig handelen
• mogelijk zelfs aansprakelijkheid bij schade

Conclusie: een werkgever mag inzet verwachten, maar: mag geen onverantwoord risico afdwingen, mag niet star blijven en moet meedenken

De uitspraak: “Kom maar lopend.”  kan, afhankelijk van afstand en omstandigheden, juridisch onhoudbaar zijn.